Diyarbakır’ın Geleceği İçin "DoğruSU Bu" Zirvesi Gerçekleşti!

Diyarbakır’da suyun geleceği, "Gelecek İçin DoğruSU Bu" projesi kapsamında düzenlenen zirve ile gençlerin ve uzmanların elinde şekilleniyor. Türkiye Ulusal Ajansı desteğiyle Bazı Alternatifler (BAZALT) Gençlik Derneği tarafından hayata geçirilen proje; Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü ile Diyarbakır Su ve Kanalizasyon İdaresi (DİSKİ) ortaklığında gerçekleştirilen Zirve Programı ile büyük bir yankı uyandırdı. Diyarbakır’ın su yönetimi ve çevresel sürdürülebilirlik politikalarında gençlerin aktif rol almasını sağlayan çalıştayda, akademik ve idari birimlerden gelen destekler öne çıktı.

Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muzaffer Denli, zirvede yaptığı konuşmada su kaynaklarının korunmasının tarımsal sürdürülebilirlik ve bölgenin gıda güvenliği için taşıdığı hayati öneme vurgu yaparak, akademik bilginin gençlik enerjisiyle buluşmasının kentin geleceği için çok kıymetli olduğunu ifade etti. DİSKİ Su Tesisleri Dairesi Başkanı Özgül Hillez ise kurumun yürüttüğü modernizasyon çalışmalarını aktararak, gençlerin sunduğu gri su geri kazanımı, akıllı sayaç teknolojileri ve tasarruf aparatlarının dağıtımı gibi yenilikçi önerilerin kurum vizyonuyla tam uyumlu olduğunu ve bu süreçte iş birliğine hazır olduklarını belirtti.

Bazalt Gençlik Derneği Başkanı Yakup Toprak, öğretmen, akademisyen ve uzmanlardan oluşan dernek yapısıyla hazırladıkları araştırmaya dayalı ve bilimsel altyapısı olan "Diyarbakır için DoğruSU Bu" raporunun, uzman hocalardan alınan eğitimlerle şekillendiğini vurguladı. Toprak, tek amaçlarının Diyarbakır için hayati öneme sahip su konusunda bilimsel altyapısı olan somut çalışmaları ortaya koymak olduğunu belirterek, kurumların desteğinin bu süreçteki önemine dikkat çekti.

Zirvede sunulan raporda, yapay zekanın "gizli susuzluğu" olarak adlandırılan dijital su ayak izi verileri de dikkat çekti. Microsoft verilerine göre, sadece 2022 yılında yapay zekâ operasyonlarını destekleyen veri merkezlerinde yaklaşık 1.7 milyar litre su harcandığı; dijital dünyada üretilen her 40 görselin ise yaklaşık bir bardak (250 ml) temiz su kaybı anlamına geldiği vurgulandı. Bu kapsamda teknolojik yatırımlarda "Dijital Sürdürülebilirlik Protokolleri" kurulması ve veri merkezleri için katı su verimliliği standartlarının yasal mevzuata dahil edilmesi kritik önem arz etmektedir.

Çalıştay masalarından çıkan diğer somut çözüm önerileri arasında; eski altyapı hatlarının kazısız CIPP teknolojisiyle yenilenmesi, borulardaki kaçakların tespiti için yapay zekâ destekli akıllı cihazlara yatırım yapılması ve yeni binalarda gri su geri kazanım sistemlerinin zorunlu hale getirilmesi için yerel mevzuat düzenlenmesi yer aldı. Gençler, su yönetimi kararlarının siyasi tercihlerden korunması amacıyla 10-20 yıllık stratejik belgelerin yasal güvence altına alınarak kurumsal süreklilik sağlanmasını ve gençlerin karar alma süreçlerinde resmi paydaş olarak yer almasını beklediklerini ifade ettiler.